Οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό ενθαρρύνονται να ακολουθούν το «Regio1st Planning Framework» και να εφαρμόσουν διαδοχικά τα Στάδια Υλοποίησής του, από την προετοιμασία έως την εφαρμογή, την παρακολούθηση και την αναθεώρηση της πορείας υλοποίησης της διαδικασίας.
Κάντε κλικ στο διάγραμμα για να περιηγηθείτε στα 8 Στάδια Υλοποίησης του «Regio1st Planning Framework».
Το πρώτο Στάδιο Υλοποίησης επικεντρώνεται στο να θέσει τις βάσεις για την ανάπτυξη ενός αποτελεσματικού περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου. Περιλαμβάνει τον προσδιορισμό της γεωγραφικής περιοχής και του πεδίου εφαρμογής του σχεδιασμού, τον καθορισμό των ρόλων και των αρμοδιοτήτων, τον εντοπισμό των υφιστάμενων περιφερειακών σχεδίων για την ενέργεια, καθώς και τα βήματα που θα υποστηρίξουν την αφετερία της διαδικασίας εφαρμογής του σχεδίου.
Το πρώτο βήμα είναι ο προσδιορισμός της γεωγραφικής περιοχής που προτίθεται να καλύψει το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει, για παράδειγμα, μια συγκεκριμένη περιοχή ενδιαφέροντος (π.χ. να καλύπτει μια ομάδα δήμων) ή ολόκληρη την περιφέρεια.
Στη συνέχεια, πρέπει να καθοριστεί το πεδίο εφαρμογής του σχεδίου, για παράδειγμα, το σχέδιο μπορεί να περιλαμβάνει επιλεγμένους τομείς και συγκεκριμένες πηγές ενέργειας (ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο, θερμότητα κ.λπ.) ή όλους τους βασικούς τομείς και πηγές ενέργειας. Οι βασικοί τομείς που πρέπει να ληφθούν υπόψη στον ενεργειακό σχεδιασμό περιλαμβάνουν:
Κτίρια, εξοπλισμός και εγκαταστάσεις: Οικιακά, εμπορικά και δημοτικά/ιδρυματικά κτίρια και εγκαταστάσεις. Μπορούν επίσης να εξεταστούν η μεταποίηση και οι κατασκευαστικές βιομηχανίες.
Μεταφορές: Μεταφορές εντός των ορίων της περιφερειακής/τοπικής αυτοδιοίκησης με ανάλυση ανά μέσο (οδικές, σιδηροδρομικές, πλωτές και εκτός δρόμου) και ανά τύπο στόλου (δημοτικές, δημόσιες ιδιωτικές και εμπορικές μεταφορές).
Ενεργειακός εφοδιασμός: Εγκαταστάσεις για την παραγωγή ενέργειας (π.χ. ηλεκτρική ενέργεια, μονάδες συμπαραγωγής ηλεκτρισμού και θερμότητας/ψυχρής παραγωγής) εντός των ορίων της περιφερειακής/τοπικής αρχής.
Άλλα μη ενεργειακά στοιχεία: Γεωργία/δασοκομία/αλιεία, διαχείριση αποβλήτων, διαχείριση υγρών αποβλήτων και άλλοι τομείς που δεν σχετίζονται με την ενέργεια.
Ο σαφής καθορισμός της γεωγραφικής περιοχής και του πεδίου εφαρμογής του σχεδιασμού θα συμβάλει στη διασφάλιση της συνάφειας και της αποτελεσματικότητας του σχεδίου.
Ο αποτελεσματικός συντονισμός και η συνεργασία της ομάδας σχεδιασμού είναι απαραίτητη για μια αποτελεσματική διαδικασία. Σε αυτό το βήμα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να προσδιορίσουν τις βασικές υπηρεσίες της περιοχής, καθώς και τους βασικούς ενδιαφερόμενους φορείς (π.χ. περιφερειακές ενεργειακές υπηρεσίες), που θα συμβάλουν ενεργά σε όλη τη διαδικασία περιφερειακού σχεδιασμού και να καθορίσουν τους ρόλους και τις αρμοδιότητές τους στη διαδικασία σχεδιασμού. Είναι σημαντικό να διασφαλιστεί ότι όλοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς που μπορούν να προωθήσουν την αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» και να υποστηρίξουν ενεργά το σχεδιασμό και την εφαρμογή μέτρων ενεργειακής απόδοσης έχουν εντοπιστεί και συμμετέχουν ενεργά στη διαδικασία ενεργειακού σχεδιασμού.
Η δημιουργία κατάλληλων δομών που υποστηρίζουν τη διαδικασία σχεδιασμού αποτελεί επίσης καλή πρακτική, όπως μια διευθύνουσα επιτροπή ή μια ομάδα εργασίας με καθορισμένη εντολή για την ανάληψη συγκεκριμένων καθηκόντων και δραστηριοτήτων. Οι υπεύθυνοι σχεδιασμού θα πρέπει να εξετάσουν το ενδεχόμενο σύστασης μιας ομάδας εργασίας που θα έχει ως στόχο την προώθηση και την καλύτερη ενσωμάτωση της αρχής «Πρώτα η αποδοτικότητα» στη διαδικασία σχεδιασμού.
Roles and Responsibilities Matrix
Αυτό το εργαλείο του Excel μπορεί να βοηθήσει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό στον καθορισμό και την ανάθεση απαιτούμενων ρόλων και αρμοδιοτήτων, διασφαλίζοντας ότι μπορεί να καλυφθεί η υλοποίηση όλων των απαιτούμενων εργασιών και ότι η διαδικασία συντονίζεται αποτελεσματικά. Το εργαλείο μπορεί επίσης να υποστηρίξει και τον καθορισμό του ρόλου και των αρμοδιοτήτων του προσωπικού που θα εμπλακεί ενεργά στη διαδικασία. Με την οπτικοποίηση των ρόλων και των αρμοδιοτήτων σε επίπεδο φορέων και προσωπικού θα διευκολυνθεί η επικοινωνία και η συνεργασία όσων συμμετέχουν στον περιφερειακό σχεδιασμό.
Roles and Responsibilities Matrix Download
Πρόσθετο υλικό
Πριν από τη δημιουργία ενός νέου περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου, θα πρέπει να εξεταστούν τα υφιστάμενα σχέδια και στρατηγικές στην περιοχή. Αυτό θα πρέπει να περιλαμβάνει στρατηγικές και σχέδια που εστιάζουν στη βιώσιμη ενέργεια, την ανάπτυξη υποδομών, τις μεταφορές, τα απόβλητα και άλλες σχετικές αστικές και αγροτικές δραστηριότητες.
Αυτή η επισκόπηση θα βοηθήσει στον εντοπισμό πιθανών συνεργειών, επικαλύψεων και κενών στο σημερινό τοπίο σχεδιασμού και θα δώσει πληροφορίες για την ανάπτυξη ενός νέου περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου (ή θα επιτρέψει την αποτελεσματικότερη αναθεώρηση ενός υπάρχοντος). Θα πρέπει επίσης να εξεταστούν οι επιτυχίες και οι προκλήσεις προηγούμενων προσπαθειών σχεδιασμού, καθώς αυτές μπορούν να παράσχουν πολύτιμες γνώσεις και διδάγματα για την ανάπτυξη του νέου σχεδίου.
Αφού τεθούν οι βάσεις, πρέπει να δημιουργηθεί το πλαίσιο για την ανάπτυξη του περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου. Ειδικότερα, πρέπει να καθοριστεί η διαδικασία σχεδιασμού, λαμβάνοντας υπόψη τις διαδικασίες σχεδιασμού και λήψης αποφάσεων της περιφερειακής αρχής. Πρέπει να καθοριστούν το χρονοδιάγραμμα, ο προϋπολογισμός και οι πόροι για την ανάπτυξη του σχεδίου.
Επιπλέον, πρέπει να εκτιμηθεί η τεχνική ικανότητα της περιφέρειας καθώς και το κατά πόσον υπάρχει ανάγκη να ανατεθεί μέρος των εργασιών σε εξωτερικό φορέα (συμβουλευτική εταιρεία, περιφερειακός ενεργειακός οργανισμός κ.λπ.). Έμφαση πρέπει να δοθεί στη διασφάλιση ότι υπάρχει επαρκής τεχνική ικανότητα για το σχεδιασμό και την εφαρμογή μέτρων ενεργειακής απόδοσης, ώστε να μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά η αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση». Εάν μέρος των εργασιών πρέπει να ανατεθεί σε τρίτους, πρέπει να ακολουθηθεί η σχετική διαδικασία σύναψης συμβάσεων της περιφερειακής αρχής (η οποία καθορίζει επίσης τι ανατίθεται σε υπεργολάβο και γιατί) και να ληφθούν εγκρίσεις από τη σχετική αρμόδια δομή (συχνά το περιφερειακό συμβούλιο). Οι απαραίτητοι πόροι πρέπει να προβλεφθούν και να κατανεμηθούν κατάλληλα. Οι πόροι μπορεί να περιλαμβάνουν κεφάλαια, προσωπικό και πρόσβαση σε τεχνική εμπειρογνωμοσύνη και δεδομένα.
Overall Stage material
Η επιτυχής διαδικασία σχεδιασμού απαιτεί τον αποτελεσματικό συντονισμό και τη συνεργασία μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων κατά τη διαδικασία του περιφερειακού σχεδιασμού, συμπεριλαμβανομένων των αυτοδιοικητικών αρχών σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, των αρμόδιων οργανισμών κοινής ωφέλειας, των επιχειρήσεων και των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών που είναι ενεργές σε περιφερειακό επίπεδο. Στο Στάδιο αυτό συμπεριλαμβάνεται και η καταγραφή των κυριότερων φορέων και προσώπων που εμπλέκονται στη διαδικασία σχεδιασμού και λήψης αποφάσεων, καθώς και η δημιουργία ενός Σχεδίου δέσμευσης της συμμετοχής και συνεργασίας τους.
Σε αυτό το βήμα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να προσδιορίσουν τα βασικά ενδιαφερόμενα μέρη που θα πρέπει να συμμετέχουν στη διαδικασία περιφερειακού ενεργειακού σχεδιασμού. Τα ενδιαφερόμενα μέρη μπορεί να περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, ενεργειακές υπηρεσίες, επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, επιχειρήσεις, βιομηχανία, τοπικές αρχές, κοινοτικές οργανώσεις, περιβαλλοντικές ομάδες, εμπειρογνώμονες σε θέματα ενέργειας και πολίτες. Σε κάθε περίπτωση, είναι σημαντικό να διασφαλιστεί ότι θα εντοπιστούν όλοι οι βασικοί ενδιαφερόμενοι φορείς που μπορούν να προωθήσουν και να διευκολύνουν την ενσωμάτωση της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση».
Ο προσδιορισμός των ενδιαφερόμενων φορέων και η κατανόηση των προτεραιοτήτων, των συμφερόντων, των δυνατοτήτων, των περιορισμών, της επιρροής και του δυνητικού αντίκτυπού τους είναι ουσιώδους σημασίας για να διασφαλιστεί ότι το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο ανταποκρίνεται στις τοπικές και περιφερειακές ανάγκες και δίνει τη δυνατότητα σε όλα τα σχετικά μέρη να συμβάλουν ενεργά στη δίκαιη ενεργειακή μετάβαση της περιοχής.
Για να το επιτύχουν αυτό, οι σχεδιαστές μπορούν να διεξάγουν ασκήσεις χαρτογράφησης/ανάλυσης των ενδιαφερομένων μερών, να πραγματοποιούν ανεπίσημες συναντήσεις ή να οργανώνουν εργαστήρια ή συζητήσεις ομάδων εστίασης.
Αυτό θα συμβάλει στην ανάπτυξη μιας ολοκληρωμένης κατανόησης των διαφορετικών προοπτικών, αναγκών και προσδοκιών των ενδιαφερομένων μερών που συμμετέχουν στη διαδικασία σχεδιασμού, ενώ ταυτόχρονα θα επιτρέψει την καθιέρωση μιας συμμετοχικής διαδικασίας ενεργειακού σχεδιασμού.
Προκειμένου να πετύχουν αυτή την καταγραφή, οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό μπορούν να υλοποιήσουν την χαρτογράφηση των εμπλεκόμενων φορέων πραγματοποιώντας άτυπες συναντήσεις ή οργανώνοντας ειδικά εργαστήρια προς αυτό το σκοπό. Αυτή η καταγραφή συμβάλει στην σύνθεση μιας ολοκληρωμένης εικόνας σχετικά με τις διαφορετικές προοπτικές, ανάγκες και προσδοκίες που διέπουν τη δράση όλων των εμπλεκόμενων στη διαδικασία σχεδιασμού φορέων, ενώ ταυτόχρονα επιτρέπει την συνδιαμόρφωση του σχεδίου για την ενέργεια σε επίπεδο περιφέρειας.
Εργαλείο Καταγραφής και ανάλυσης της εμπλοκής των φορέων που συμμετέχουν στον Περιφερειακό Σχεδιασμό (Excel)
Αυτό το Εργαλείο (Excel) μπορεί να υποστηρίξει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να καταγράψουν και να προβούν στην συστηματική ανάλυση της δράσης των κυριότερων φορέων που εμπλέκονται στη διαδικασία αυτή. Το εργαλείο μπορεί να αξιοποιηθεί για την καταγραφή του ρόλου και των συμφερόντων των φορέων, της επιρροής που ασκούν, καθώς και των στοιχείων επικοινωνίας των εκπροσώπων τους. Το εργαλείο αυτό, τέλος, μπορεί να υποστηρίξει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να κατανοήσουν καλύτερα το θεσμικό περιβάλλον στο οποίο δρουν οι φορείς της περιφέρειάς τους, καθώς και να εξακριβώσουν το μέτρο εμπλοκής τους στη διαδικασία του περιφερειακού σχεδιασμού.
Εργαλείο Καταγραφής και ανάλυσης της εμπλοκής των φορέων που συμμετέχουν στον Περιφερειακό Σχεδιασμό (Excel) Download
Πρόσθετο υλικό
Αφού εντοπιστούν οι βασικοί ενδιαφερόμενοι και γίνει κατανοητή η σημασία, η επιρροή και ο αντίκτυπος τους, οι σχεδιαστές θα πρέπει να αναπτύξουν ένα σχέδιο δέσμευσης των ενδιαφερόμενων μερών. Το σχέδιο αυτό θα πρέπει να περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο τα ενδιαφερόμενα μέρη θα συμμετέχουν καθ' όλη τη διάρκεια της διαδικασίας σχεδιασμού, καθώς και τα εργαλεία που θα χρησιμοποιηθούν και το χρονοδιάγραμμα και τη συχνότητα των δραστηριοτήτων εμπλοκής. Ειδικότερα, το σχέδιο εμπλοκής των ενδιαφερομένων μερών θα πρέπει να έχει ως στόχο:
Ορισμένες πιθανές μέθοδοι δέσμευσης περιλαμβάνουν εργαστήρια, ομάδες εστίασης, δημόσιες διαβουλεύσεις, έρευνες, διαδικτυακές πλατφόρμες και μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η επιλογή της μεθόδου θα εξαρτηθεί από το συγκεκριμένο πλαίσιο, τους στόχους και τους διαθέσιμους πόρους για τη διαδικασία σχεδιασμού.
Υπόδειγμα του Σχεδίου Δέσμευσης της Συμμετοχής και Συνεργασίας των Φορέων που συμμετέχουν στον Περιφερειακό Σχεδιασμό
To παρακάτω υπόδειγμα μπορεί να υποστηρίξει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό στην διαδικασία διαμόρφωσης του Σχεδίου, το οποίο θα περιγράφει τους στόχους, τις μεθόδους εμπλοκής, τα χρονοδιαγράμματα και τους διαθέσιμους πόρους που απαιτούνται για τη συμμετοχή των φορέων καθ' όλη τη διάρκεια του περιφερειακού σχεδιασμού. Στο υπόδειγμα μπορεί να συμπεριληφθούν τόσο η ανάλυση των αρμοδιοτήτων και της επιρροής των φορέων, όσο και οι στρατηγικές επικοινωνίας, εμπλοκής και αξιολόγησης της συμμετοχής των φορέων, προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα των δράσεων που θα υλοποιηθούν. Στο υπόδειγμα μπορούν να συμπεριληφθούν και τα δεδομένα του Εργαλείου Καταγραφής και Ανάλυσης της εμπλοκής των εμπλεκόμενων στον περιφερειακό σχεδιασμό φορέων (Βήμα 2.1).
Υπόδειγμα του Σχεδίου Δέσμευσης της Συμμετοχής και Συνεργασίας των Φορέων που συμμετέχουν στον Περιφερειακό Σχεδιασμό Download
Πρόσθετο υλικό
Καλές πρακτικές/suxxess stories
Overall Stage material
Το τρίτο Στάδιο Υλοποίησης επικεντρώνεται στην επανεξέταση και αξιολόγηση των ενεργειακών στόχων της υπό σχεδιασμό περιφέρειας, ώστε οι τελευταίοι να ευθυγραμμίζονται με τους αντίστοιχους εθνικούς, περιφερειακούς και τοπικούς στόχους. Επιπλέον, επιδιώκει και τη διασφάλιση μιας κοινής και τεκμηριωμένης προσέγγισης των εμπλεκόμενων φορέων προς τους στόχους αυτούς.
Σε αυτό το βήμα του, οι υπεύθυνοι θα πρέπει να επανεξετάσουν τις σχετικές εθνικές ενεργειακές πολιτικές, στρατηγικές και στόχους. Τα εν λόγω σχέδια μπορεί να περιλαμβάνουν στόχους που σχετίζονται με τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, την ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, την ανάπτυξη υποδομών μεταφορών και την ενεργειακή ασφάλεια, μεταξύ άλλων.
Η κατανόηση του εθνικού πλαισίου και των εθνικών προτεραιοτήτων στο βήμα αυτό συμβάλει στην ευθυγράμμιση του περιφερειακού σχεδίου για την ενέργεια με την ευρύτερη εθνική πολιτική.
Εργαλείο Αξιολόγησης και Σύγκρισης Εθνικών και Περιφερειακών Στόχων
Το παρόν εργαλείο Εxcel μπορεί να υποστηρίξει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να προβούν σε μια συστηματική σύγκριση των περιφερειακών ενεργειακών στόχων με τους εθνικούς στόχους ή τους στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενέργεια και το κλίμα. Το εργαλείο περιλαμβάνει στήλες, ώστε οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό να συμπληρώνουν τους στόχους τους (π.χ. η ενεργειακή απόδοση και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας) και γραμμές, ώστε οι υπεύθυνοι να συμπληρώνουν τους εθνικούς, περιφερειακούς και ευρωπαϊκούς στόχους επιτρέποντας στους χρήστες να εντοπίζουν συγκλίσεις και αποκλίσεις τους από τους περιφερειακούς στόχους και να προβαίνουν στη συνολική συγκριτική αξιολόγησή τους.
Εργαλείο Αξιολόγησης και Σύγκρισης Εθνικών και Περιφερειακών Στόχων Download
Εκτός από τους εθνικούς στόχους, οι σχεδιαστές θα πρέπει να εξετάζουν τα υφιστάμενα περιφερειακά και τοπικά οράματα, στρατηγικές και στόχους για την ενέργεια, καθώς και για άλλους συναφείς τομείς πολιτικής. Για παράδειγμα, οι σχεδιαστές θα μπορούσαν να εξετάσουν, μεταξύ άλλων, τα περιφερειακά αναπτυξιακά σχέδια, τα ενεργειακά γενικά σχέδια, τα σχέδια αστικής κινητικότητας, τα περιφερειακά χωροταξικά/εδαφικά σχέδια, τα σχέδια διαχείρισης αποβλήτων και άλλα σχετικά στρατηγικά έγγραφα που επηρεάζουν την ενεργειακή πολιτική.
Η αξιολόγηση των υφιστάμενων περιφερειακών και τοπικών στόχων, στρατηγικών και σχεδίων θα βοηθήσει στον εντοπισμό συνεργειών, κενών και πιθανών συγκρούσεων σε περιφερειακό επίπεδο, καθώς και μεταξύ των διαφόρων επιπέδων διακυβέρνησης. Αυτό θα διασφαλίσει ότι το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο είναι συνεπές με τις υπάρχουσες προσπάθειες σχεδιασμού και βασίζεται σε αυτές.
Εργαλείο Αξιολόγησης και Σύγκρισης Εθνικών και Περιφερειακών Στόχων
Το παρόν εργαλείο Εxcel μπορεί να υποστηρίξει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να προβούν σε μια συστηματική σύγκριση των περιφερειακών ενεργειακών στόχων με τους εθνικούς στόχους ή τους στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενέργεια και το κλίμα. Το εργαλείο περιλαμβάνει στήλες, ώστε οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό να συμπληρώνουν τους στόχους τους (π.χ. η ενεργειακή απόδοση και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας) και γραμμές, ώστε οι υπεύθυνοι να συμπληρώνουν τους εθνικούς, περιφερειακούς και ευρωπαϊκούς στόχους επιτρέποντας στους χρήστες να εντοπίζουν συγκλίσεις και αποκλίσεις τους από τους περιφερειακούς στόχους και να προβαίνουν στη συνολική συγκριτική αξιολόγησή τους.
Εργαλείο Αξιολόγησης και Σύγκρισης Εθνικών και Περιφερειακών Στόχων Download
Στο στάδιο αυτό, πρέπει να καθοριστούν οι νέοι/αναθεωρημένοι περιφερειακοί στόχοι, προτεραιότητες και σκοποί, λαμβάνοντας υπόψη τους υφιστάμενους εθνικούς περιφερειακούς και τοπικούς στόχους και στρατηγικές. Αυτοί θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη την οικονομική ανάπτυξη, τη μακροπρόθεσμη ενεργειακή ανεξαρτησία, την προστασία του περιβάλλοντος, τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της υγείας. Συνιστάται ιδιαίτερα ο καθορισμός στόχων με γνώμονα την αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» (ανά τομέα), ώστε να διασφαλιστεί ότι το σχέδιο ανταποκρίνεται στους εθνικούς, περιφερειακούς και τοπικούς στόχους και φιλοδοξίες της ΕΕ, ενώ παράλληλα δίνει προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση. Επιπλέον, πρέπει να προσδιοριστούν κατάλληλοι δείκτες για τον καλύτερο προσδιορισμό των στόχων που έχουν τεθεί.
Πρόσθετο υλικό
Οδηγός του ICLEI για τις πόλεις: επιστημονικά τεκμηριωμένοι στόχοι
Αφού εξεταστούν τα εθνικά, περιφερειακά και τοπικά οράματα, στόχοι, στρατηγικές και σχέδια, οι σχεδιαστές θα πρέπει να συνεργαστούν με τους ενδιαφερόμενους φορείς για να συζητήσουν αυτά και τις επιπτώσεις τους στο περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο. Ο διάλογος θα πρέπει να έχει ως στόχο:
Η συμμετοχή των ενδιαφερομένων μπορεί να λάβει τη μορφή εργαστηρίων, συναντήσεων ή ηλεκτρονικών διαβουλεύσεων, ανάλογα με τους διαθέσιμους πόρους και τις προτιμήσεις των εμπλεκόμενων ενδιαφερομένων.
Εργαλείο Συμμετοχικής Ιεράρχησης των Προτεραιοτήτων (PPR)
Αυτό το εργαλείο διευκολύνει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να προβούν συμμετοχικά σε μια ιεραρχική κατάταξη των προτεραιοτήτων τους. Παρέχει μια μεθοδολογία που διευκολύνει τη συλλογή των θέσεων και των απόψεων κάθε εμπλεκόμενου φορέα. Επιπλέον, υποστηρίζει τον συλλογικό εντοπισμό του βαθμού της σημασίας ή του επείγοντος χαρακτήρα των διαφόρων λύσεων ενεργειακής απόδοσης. Μέσα από την ενεργό συμμετοχή των εμπλεκόμενων φορέων, εξασφαλίζεται η περισσότερο περιεκτική και αντιπροσωπευτική ιεράρχηση των προτεραιοτήτων τους, η οποία τελικά οδηγεί σε πιο αποτελεσματικά και βιώσιμα αποτελέσματα.
Εργαλείο Συμμετοχικής Ιεράρχησης των Προτεραιοτήτων (PPR) Download
Πρόσθετο υλικό
Καλές πρακτικές/Success stories
Overall Stage material
Το τέταρτο Στάδιο Υλοποίησης έγκειται στη συλλογή και ανάλυση δεδομένων σχετικά με το υφιστάμενο ενεργειακό σύστημα, συμπεριλαμβανομένων των προτύπων κατανάλωσης ενέργειας, των υποδομών και άλλων βασικών πτυχών που αφορούν στο περιφερειακό ενεργειακό σύστημα.
Σε αυτό το βήμα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να συγκεντρώσουν δεδομένα για να κατανοήσουν το τρέχον περιφερειακό ενεργειακό σύστημα. Τα δεδομένα υψηλής ποιότητας θεωρούνται υψίστης σημασίας για την εφαρμογή της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση», δεδομένου ότι:
Όσο καλύτερα είναι τα δεδομένα που συλλέγονται, τόσο πιο στοχευμένα και αποτελεσματικά μπορούν να είναι τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης.
Κακά ή ελλιπή δεδομένα μπορεί να οδηγήσουν σε χαμένες ευκαιρίες αποδοτικότητας και σε περιττές επενδύσεις σε ενεργειακές υποδομές.
Τα ολοκληρωμένα και καλής ποιότητας δεδομένα επιτρέπουν τη σύγκριση των επενδύσεων αποδοτικότητας με εναλλακτικές λύσεις από την πλευρά της προσφοράς.
Τα δεδομένα μπορούν να περιλαμβάνουν ποσοτικές πληροφορίες για την περιφερειακή κατανάλωση ενέργειας ανά τομέα και πηγή ενέργειας, την παραγωγή ενέργειας και την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Οι πηγές δεδομένων μπορεί να περιλαμβάνουν περιφερειακές και εθνικές στατιστικές υπηρεσίες/υπηρεσίες, επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, εκθέσεις της βιομηχανίας, τεχνικές εκθέσεις και ακαδημαϊκές δημοσιεύσεις.
Τα ολοκληρωμένα δεδομένα είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη ενός βασικού ενεργειακού καταλόγου, την κατανόηση του τρέχοντος περιφερειακού ενεργειακού συστήματος και τον καθορισμό ρεαλιστικών στόχων στο περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο. Τα υψηλής ποιότητας δεδομένα μπορούν επίσης να υποστηρίξουν τη λήψη αποφάσεων σχετικά με την Ενεργειακή Απόδοση Πρώτα και να βοηθήσουν στον εντοπισμό του δυναμικού των μέτρων ενεργειακής απόδοσης.
Εργαλείο Συλλογής Δεδομένων που υποστηρίζουν την ενεργειακή απογραφή
Αυτό το εργαλείο (Excel) μπορεί να βοηθήσει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να συλλέξουν και να οργανώσουν συστηματικά τα σχετικά ενεργειακά δεδομένα, όπως η παραγωγή και η κατανάλωση ενέργειας, καθώς και βασικές πληροφορίες για τις υποδομές (π.χ. υπάρχουσα παραγωγική ικανότητα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας). Μπορεί επίσης να λειτουργήσει ως κατάλογος ελέγχου για τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό προκειμένου να προσδιορίσουν τους βασικούς τομείς και τις μορφές ενέργειας που θα πρέπει να αποτελούν το αντικείμενο συλλογής των δεδομένων τους. Τέλος, το εργαλείο μπορεί να βοηθήσει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να δημιουργήσουν και μια βάση δεδομένων για τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
Εργαλείο Συλλογής Δεδομένων που υποστηρίζουν την ενεργειακή απογραφή Download
Πρόσθετο υλικό
Αφού συλλεχθούν τα απαραίτητα δεδομένα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να αναλύσουν τα δεδομένα κατανάλωσης ενέργειας ανά τομέα, προκειμένου να εξαχθούν τα πρότυπα κατανάλωσης σε διάφορους τομείς, ιδίως στον οικιακό, τον εμπορικό και τον τομέα των μεταφορών. Η ανάλυση μπορεί να υποστηριχθεί μέσω της ανάπτυξης ενός ενεργειακού καταλόγου. Η ανάλυση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη παράγοντες όπως η ζήτηση ενέργειας, η ενεργειακή ένταση και οι τύποι των πηγών ενέργειας που χρησιμοποιούνται σε κάθε τομέα.
Η κατανόηση των προτύπων κατανάλωσης ενέργειας ανά τομέα θα βοηθήσει τους σχεδιαστές να εντοπίσουν ευκαιρίες για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, την αλλαγή καυσίμων και την εφαρμογή άλλων παρεμβάσεων από την πλευρά της ζήτησης.
Η ανάλυση και η ανάπτυξη ενός ενεργειακού καταλόγου μπορούν να υποστηρίξουν την εφαρμογή της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση», δεδομένου ότι:
Οι σχεδιαστές πρέπει να κατανοήσουν την τρέχουσα κατάσταση για να εφαρμόσουν αποτελεσματικά την αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση».
Τα τομεακά και αναλυτικά δεδομένα βοηθούν στον εντοπισμό των σημείων όπου τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης μπορούν να έχουν τον μεγαλύτερο αντίκτυπο.
Μια ενεργειακή απογραφή δεν είναι απλώς ένα εργαλείο αναφοράς - βοηθά τους σχεδιαστές να εντοπίζουν αναποτελεσματικότητες και ευκαιρίες για οικονομικά αποδοτική εξοικονόμηση ενέργειας πριν εξετάσουν νέες επιλογές παραγωγής ενέργειας.
Τα ιστορικά και συγκριτικά δεδομένα βοηθούν τους σχεδιαστές να παρακολουθούν ποιες στρατηγικές αποδοτικότητας λειτουργούν καλύτερα και να διασφαλίζουν ότι οι πόροι κατευθύνονται προς αποδεδειγμένα, οικονομικά αποδοτικά μέτρα.
Εκτός από την ανάλυση της κατανάλωσης ενέργειας, οι σχεδιαστές θα πρέπει να αξιολογήσουν την υπάρχουσα ενεργειακή υποδομή στην περιοχή. Αυτό θα πρέπει να εξετάζει την ηλικία, την κατάσταση, την ικανότητα και την αποδοτικότητα των εγκαταστάσεων παραγωγής, διανομής και αποθήκευσης ενέργειας, καθώς και τη διαθεσιμότητα και την προσβασιμότητα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Η αξιολόγηση αυτή θα βοηθήσει τους σχεδιαστές να εντοπίσουν περιορισμούς και ευκαιρίες που σχετίζονται με τις υποδομές και να συμπεριληφθούν στο περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο, όπως η ανάπτυξη νέων έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Ωστόσο, τα εν λόγω νέα έργα θα πρέπει να εξεταστούν μόνο αφού εξεταστούν πλήρως οι επενδύσεις στην ενεργειακή απόδοση και οι επιπτώσεις τους. Η κατανόηση της ποσότητας ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παράγεται σήμερα βοηθά να προσδιοριστεί κατά πόσον τα μέτρα αποδοτικότητας μπορούν να μειώσουν την ανάγκη για πρόσθετη παραγωγή, αποφεύγοντας τις περιττές επεκτάσεις του εφοδιασμού.
Αφού κατανοηθεί σε βάθος το υφιστάμενο περιφερειακό ενεργειακό σύστημα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να συζητήσουν τα ευρήματα με τους ενδιαφερόμενους φορείς. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει τη διοργάνωση εργαστηρίων, συναντήσεων ή άλλων δραστηριοτήτων δέσμευσης για την παρουσίαση των δεδομένων και της ανάλυσης και τη συλλογή ανατροφοδότησης και γνώσεων από τα ενδιαφερόμενα μέρη.
Το βήμα αυτό είναι σημαντικό για την επικύρωση των πληροφοριών, τη διασφάλιση ότι έχουν ληφθεί υπόψη όλες οι σχετικές πτυχές και τη δημιουργία συναίνεσης σχετικά με τις βασικές προκλήσεις και ευκαιρίες του περιφερειακού ενεργειακού συστήματος. Οι δραστηριότητες εμπλοκής των ενδιαφερόμενων μερών θα πρέπει να επικοινωνούν σαφώς το όραμα των αρχών για την ενσωμάτωση της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» στον ενεργειακό σχεδιασμό, εξασφαλίζοντας την αποδοχή και την ευθυγράμμιση των ενδιαφερόμενων μερών για την ιεράρχηση της ενεργειακής απόδοσης.
Πρόσθετο υλικό
Overall Stage material
Το Στάδιο αυτό περιλαμβάνει την αξιολόγηση του δυναμικού των διαφόρων ενεργειακών επιλογών και τον εντοπισμό διάφορων τεχνικών λύσεων ελάχιστου κόστους σε συνδυασμό με περιβαλλοντικό κόστος λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη τις ευρύτερες επιπτώσεις και τις αβεβαιότητες των προκρινόμενων επιλογών.
Σε αυτό το βήμα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να αξιολογήσουν τη δυνητική αποδοχή και τον αντίκτυπο των λύσεων ενεργειακής απόδοσης. Αυτό θα πρέπει να περιλαμβάνει τον εντοπισμό ευκαιριών για εξοικονόμηση ενέργειας και βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης σε όλους τους σχετικούς τομείς, όπως τα κτίρια, οι μεταφορές και η βιομηχανία, πριν εξεταστούν εναλλακτικές λύσεις από την πλευρά της προσφοράς ενέργειας.
Οι σχεδιαστές θα πρέπει να εξετάζουν παράγοντες όπως η σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας, η τεχνική σκοπιμότητα και οι δυνατότητες εξοικονόμησης ενέργειας και μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, μαζί με τα ευρύτερα κοινωνικοοικονομικά και περιβαλλοντικά συν-οφέλη των μέτρων ενεργειακής απόδοσης.
Το βήμα αυτό είναι καθοριστικό για την ορθή ενσωμάτωση της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» στον ενεργειακό σχεδιασμό, διασφαλίζοντας ότι σχεδιάζεται η μέγιστη δυνατή υιοθέτηση λύσεων ενεργειακής απόδοσης.
Εργαλείο Καταγραφής Υφιστάμενων Τεχνολογιών
Το εργαλείο αυτό περιλαμβάνει έναν κατάλογο υφιστάμενων τεχνολογιών που μπορούν να υποστηρίξουν τους χρήστες του στο να αξιολογήσουν το δυναμικό διαφόρων λύσεων από την πλευρά της προσφοράς και της ζήτησης στην περιφέρειά τους, παρέχοντας ενδεικτικές πληροφορίες για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, περιφερειακές λύσεις παραγωγής ενέργειας, καθώς και λύσεις ενεργειακής απόδοσης κατά την τελική χρήση για διάφορους τομείς. Συγκεκριμένα, το εργαλείο μπορεί να βοηθήσει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να κατανοήσουν την αποδοτικότητα των διαφόρων ενεργειακών τεχνολογιών και λύσεων, συμπεριλαμβανομένου του μέσου κόστους (κόστος κεφαλαίου, λειτουργικό κόστος και κόστος συντήρησης κ.λπ.), της αποδοτικότητας και της έντασης των εκπομπών για την πλευρά της προσφοράς, καθώς και της δυνητικής εξοικονόμησης ενέργειας και κόστους για λύσεις ενεργειακής απόδοσης. Ως εκ τούτου, το εργαλείο επιτρέπει στους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να επιλέγουν και να συγκρίνουν διάφορες ενεργειακές τεχνολογίες και λύσεις με βάση τις συγκεκριμένες ανάγκες και τους στόχους της περιοχής.
Εργαλείο Καταγραφής Υφιστάμενων Τεχνολογιών Download
Πρόσθετο υλικό
Καλές πρακτικές/Success stories
Εκτός από τις λύσεις ενεργειακής απόδοσης, οι σχεδιαστές θα πρέπει επίσης να αξιολογήσουν το δυναμικό των διαθέσιμων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην περιοχή. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, ηλιακούς, αιολικούς, βιομάζα, υδροηλεκτρικούς και γεωθερμικούς πόρους.
Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας θα πρέπει να εξετάζονται ως επιλογή για τη συμπλήρωση των μέτρων ενεργειακής απόδοσης και όχι ως η κινητήρια δύναμη της ενεργειακής μετάβασης. Κατά την εξέταση δράσεων ανανεώσιμης ενέργειας, οι σχεδιαστές θα πρέπει να εξετάζουν παράγοντες όπως η τεχνική σκοπιμότητα, οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και οι δυνατότητες περιφερειακής οικονομικής ανάπτυξης. Η αξιολόγηση αυτή θα βοηθήσει στον εντοπισμό των πιο υποσχόμενων επιλογών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που πρέπει να ενσωματωθούν στο περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο.
Εργαλείο Καταγραφής Υφιστάμενων Τεχνολογιών
Το εργαλείο αυτό περιλαμβάνει έναν κατάλογο υφιστάμενων τεχνολογιών που μπορούν να υποστηρίξουν τους χρήστες του στο να αξιολογήσουν το δυναμικό διαφόρων λύσεων από την πλευρά της προσφοράς και της ζήτησης στην περιφέρειά τους, παρέχοντας ενδεικτικές πληροφορίες για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, περιφερειακές λύσεις παραγωγής ενέργειας, καθώς και λύσεις ενεργειακής απόδοσης κατά την τελική χρήση για διάφορους τομείς. Συγκεκριμένα, το εργαλείο μπορεί να βοηθήσει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να κατανοήσουν την αποδοτικότητα των διαφόρων ενεργειακών τεχνολογιών και λύσεων, συμπεριλαμβανομένου του μέσου κόστους (κόστος κεφαλαίου, λειτουργικό κόστος και κόστος συντήρησης κ.λπ.), της αποδοτικότητας και της έντασης των εκπομπών για την πλευρά της προσφοράς, καθώς και της δυνητικής εξοικονόμησης ενέργειας και κόστους για λύσεις ενεργειακής απόδοσης. Ως εκ τούτου, το εργαλείο επιτρέπει στους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να επιλέγουν και να συγκρίνουν διάφορες ενεργειακές τεχνολογίες και λύσεις με βάση τις συγκεκριμένες ανάγκες και τους στόχους της περιοχής.
Εργαλείο Καταγραφής Υφιστάμενων Τεχνολογιών Download
Πρόσθετο υλικό
Καλές πρακτικές/Success stories
Πριν από τη διενέργεια της ανάλυσης κόστους-οφέλους, οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό θα πρέπει να διαβουλευθούν με τους εμπλεκόμενους φορείς για να συμφωνήσουν σχετικά με τις προσεγγίσεις μοντελοποίησης και τα σενάρια που θα χρησιμοποιηθούν κατά τη διάρκεια του περιφερειακού σχεδιασμού. Αυτό το βήμα μπορεί να συμπεριλάβει τη συζήτηση σχετικά με τα κατάλληλα εργαλεία που θα υποστηρίξουν την ανάλυση, τον προσδιορισμό των βασικών παραδοχών και θέσεων και τη συμφωνία σχετικά με διάφορα μελλοντικά σενάρια σχετικά με το ενεργειακό τοπίο της περιοχής, όπως τα σενάρια που αφορούν την υφιστάμενη κατάσταση και τα σενάρια που εστιάζουν στην ενεργειακή απόδοση. Ως εκ τούτου, το βήμα αυτό αποτελεί μια ευκαιρία να επικοινωνηθούν τα οφέλη από την ενσωμάτωση της αρχής της «Προτεραιότητας στην Ενεργειακή Απόδοση» στα μελλοντικά σενάρια του περιφερειακού σχεδιασμού και να εξασφαλιστεί η συμμετοχή των εμπλεκόμενων φορέων σε αυτόν. Επιπλέον, οι εμπλεκόμενοι φορείς θα πρέπει να έχουν την ευκαιρία σε αυτό το βήμα να παρέχουν στοιχεία και αποδείξεις για την υποστήριξη της διεξαγωγής της ανάλυσης κόστους-οφέλους. Η εμπλοκή των εμπλεκόμενων φορέων σε αυτό το στάδιο θα συμβάλει στη διασφάλιση της διαφάνειας και της αξιοπιστίας της ανάλυσης
Με τις προσεγγίσεις μοντελοποίησης και τα σενάρια που έχουν συμφωνηθεί, οι σχεδιαστές θα πρέπει να διεξάγουν ανάλυση κόστους-αποτελεσματικότητας. Αυτό θα πρέπει να περιλαμβάνει τη μοντελοποίηση του μελλοντικού ενεργειακού συστήματος υπό διαφορετικά σενάρια, λαμβάνοντας υπόψη το δυναμικό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τις λύσεις ενεργειακής απόδοσης και άλλους σχετικούς παράγοντες. Η ανάλυση θα πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψη τόσο το άμεσο κόστος, όπως το κόστος κεφαλαίου και το λειτουργικό κόστος των λύσεων, όσο και το έμμεσο κόστος, συμπεριλαμβανομένων των εξωτερικοτήτων και του κόστους ενσωμάτωσης στο σύστημα. Το βήμα αυτό βοηθά στον προσδιορισμό του πιο οικονομικά αποδοτικού συνδυασμού μέτρων για την καθοδήγηση του ενεργειακού σχεδιασμού.
Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους-Οφέλους
Το εργαλείο ανάλυσης κόστους-οφέλους μπορεί να βοηθήσει τους μελετητές να αξιολογήσουν το κόστος, την αποτελεσματικότητα και σε κάποιο βαθμό τα οφέλη (π.χ. εξοικονόμηση ενεργειακού κόστους) των διαφόρων ενεργειακών λύσεων για την περιοχή τους. Αυτό το εργαλείο μπορεί να επιτρέψει στους σχεδιαστές να συγκρίνουν διάφορες ενεργειακές επιλογές και να προσδιορίσουν εκείνες που παρέχουν τα μεγαλύτερα καθαρά οφέλη για την περιοχή. Πιο συγκεκριμένα:
Το εργαλείο μπορεί επίσης να βοηθήσει τους σχεδιαστές να αξιολογήσουν την ευαισθησία της ανάλυσης, σε αβεβαιότητες, αλλάζοντας τις βασικές μεταβλητές εισόδου. Αυτό μπορεί να βοηθήσει τους σχεδιαστές να προσδιορίσουν τις πιο εύρωστες και ανθεκτικές ενεργειακές λύσεις υπό διαφορετικές συνθήκες.
Επιπλέον, το Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους – οφέλους συμπεριλαμβανομένου και του κοινωνικού αντίκτυπου (ΚΠΑ) αναπτύχθηκε για την ποσοτικοποίηση της εφαρμογής διαφόρων τύπων πολιτικών που προωθούν την ενεργειακή απόδοση. Το εργαλείο αποσκοπεί στην κατανόηση των περιφερειακών διαδικασιών λήψης αποφάσεων και στην επικύρωση του πλαισίου για την προσαρμογή του για περαιτέρω αναπαραγωγή σε άλλες περιφέρειες της ΕΕ. Επιπλέον, το εργαλείο SCBA έχει ως στόχο να βοηθήσει τις περιφέρειες να δομήσουν τις περιφερειακές διαδικασίες λήψης αποφάσεων με τρόπο που να οδηγεί σε τεκμηριωμένες αποφάσεις στις οποίες λαμβάνεται υπόψη η αρχή EE1st. Η ΚΠΑ είναι ένα δομημένο εργαλείο που έχει σχεδιαστεί για την ποσοτικοποίηση των κοινωνικών επιπτώσεων που ενδέχεται να μην λαμβάνονται υπόψη κατά την ποσοτικοποίηση των πολλαπλών επιπτώσεων που προκύπτουν από την εφαρμογή διαφορετικών πολιτικών. Το εργαλείο βοηθά τις περιφέρειες και τους σχεδιαστές τους να επιλέξουν την βέλτιστη επιλογή πολιτικής λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τους οικονομικούς αλλά και τους κοινωνικούς παράγοντες. Παρέχει έναν απλουστευμένο τρόπο για τις περιφέρειες και τους φορείς σχεδιασμού να εξετάζουν όλες τις πολλαπλές επιπτώσεις που ενδέχεται να προκύψουν κατά την εφαρμογή πολιτικών που προωθούν την ενεργειακή απόδοση. Το εργαλείο αυτό επιτρέπει τη σύγκριση μεταξύ μιας αρχικής ΚΠΑ, όπου λαμβάνονται υπόψη μόνο οι οικονομικοί παράγοντες, και μιας κοινωνικής ΚΠΑ, όπου λαμβάνονται υπόψη και άλλοι κοινωνικοί παράγοντες.
Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους-Οφέλους Download
Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους – οφέλους συμπεριλαμβανομένου και του κοινωνικού αντίκτυπου (ΚΠΑ) Download
Πρόσθετο υλικό
Εκτός από το άμεσο και έμμεσο κόστος, η ανάλυση κόστους-οφέλους θα πρέπει επίσης να λαμβάνει υπόψη τα οφέλη και τον ευρύτερο αντίκτυπο των λύσεων ενεργειακής απόδοσης, όπως είναι η δημιουργία θέσεων εργασίας, η οικονομική ανάπτυξη σε περιφερειακό επίπεδο, τα περιβαλλοντικά οφέλη (π.χ. βελτίωση της ποιότητας του αέρα), τα οφέλη για τη δημόσια υγεία. Η κεφαλαιοποίηση των οφελών και του ευρύτερου αντικτύπου που θα πραγματοποιηθεί σε αυτό το βήμα θα υποστηρίξει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό να αποτυπώσουν την βαρύτητα των διαφόρων ενεργειακών επιλογών και να ενημερωθούν κατάλληλα, προκειμένου να υποστηριχθεί η διαδικασία λήψης αποφάσεων.
Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους-Οφέλους
Το εργαλείο ανάλυσης κόστους-οφέλους μπορεί να βοηθήσει τους μελετητές να αξιολογήσουν το κόστος, την αποτελεσματικότητα και σε κάποιο βαθμό τα οφέλη (π.χ. εξοικονόμηση ενεργειακού κόστους) των διαφόρων ενεργειακών λύσεων για την περιοχή τους. Αυτό το εργαλείο μπορεί να επιτρέψει στους σχεδιαστές να συγκρίνουν διάφορες ενεργειακές επιλογές και να προσδιορίσουν εκείνες που παρέχουν τα μεγαλύτερα καθαρά οφέλη για την περιοχή. Πιο συγκεκριμένα:
Το εργαλείο μπορεί επίσης να βοηθήσει τους σχεδιαστές να αξιολογήσουν την ευαισθησία της ανάλυσης, σε αβεβαιότητες, αλλάζοντας τις βασικές μεταβλητές εισόδου. Αυτό μπορεί να βοηθήσει τους σχεδιαστές να προσδιορίσουν τις πιο εύρωστες και ανθεκτικές ενεργειακές λύσεις υπό διαφορετικές συνθήκες. Επιπλέον, αναπτύχθηκε το εργαλείο ανάλυσης κοινωνικού κόστους-οφέλους (SCBA) για την ποσοτικοποίηση της εφαρμογής διαφόρων τύπων πολιτικών που προωθούν την ενεργειακή απόδοση. Το εργαλείο αποσκοπεί στην κατανόηση των περιφερειακών διαδικασιών λήψης αποφάσεων και στην επικύρωση του πλαισίου για την προσαρμογή του για περαιτέρω αναπαραγωγή σε άλλες περιφέρειες της ΕΕ. Επιπλέον, το εργαλείο SCBA έχει ως στόχο να βοηθήσει τις περιφέρειες να δομήσουν τις περιφερειακές διαδικασίες λήψης αποφάσεων κατά τρόπο που να οδηγεί σε τεκμηριωμένες αποφάσεις στις οποίες λαμβάνεται υπόψη η αρχή EE1st.
Το SCBA είναι ένα δομημένο εργαλείο που έχει σχεδιαστεί για την ποσοτικοποίηση των κοινωνικών επιπτώσεων που ενδέχεται να μην λαμβάνονται υπόψη κατά την ποσοτικοποίηση των πολλαπλών επιπτώσεων που προκύπτουν από την εφαρμογή διαφορετικών πολιτικών. Το εργαλείο βοηθά τις περιφέρειες και τους σχεδιαστές τους να επιλέξουν την βέλτιστη επιλογή πολιτικής λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τους οικονομικούς αλλά και τους κοινωνικούς παράγοντες. Παρέχει έναν απλουστευμένο τρόπο για τις περιφέρειες και τους φορείς σχεδιασμού να εξετάζουν όλες τις πολλαπλές επιπτώσεις που ενδέχεται να προκύψουν κατά την εφαρμογή πολιτικών που προωθούν την ενεργειακή απόδοση. Το εργαλείο αυτό επιτρέπει τη σύγκριση μεταξύ μιας αρχικής ΚΠΑ, όπου λαμβάνονται υπόψη μόνο οι οικονομικοί παράγοντες, και μιας κοινωνικής ΚΠΑ, όπου λαμβάνονται υπόψη και άλλοι κοινωνικοί παράγοντες.
Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους-Οφέλους Download
Εργαλείο Ανάλυσης Κόστους – οφέλους συμπεριλαμβανομένου και του κοινωνικού αντίκτυπου (ΚΠΑ) Download
Πρόσθετο υλικό
Πραγματοποιώντας την ανάλυση κόστους-οφέλους και συγκρίνοντας το κόστος και τα οφέλη των διαφόρων λύσεων ενεργειακής απόδοσης, οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό πρέπει να καθορίσουν τις βέλτιστες συνδυαστικές λύσεις ενεργειακής απόδοσης ή ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που απαιτούν και το μικρότερο κόστος, αλλά και τα μεγαλύτερα καθαρά οφέλη που μπορούν να επιτύχουν τους ενεργειακούς στόχους της περιφέρειας.
Τέλος, οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό θα πρέπει να λάβουν υπόψη την τρωτότητα της διαδικασίας ανάλυσης κόστους-οφέλους σε αβεβαιότητες, όπως οι αλλαγές στο κόστος της τεχνολογίας, οι τιμές της ενέργειας και οι πολιτικές εξελίξεις. Ο παράγοντας αυτός θα βοηθήσει τους χρήστες να κατανοήσουν την ευρωστία της ανάλυσης και να εντοπίσουν πιθανούς κινδύνους και ευκαιρίες που συνδέονται με τις διάφορες ενεργειακές επιλογές.
Το στάδιο αυτό επικεντρώνεται στην αξιολόγηση της πραγματικής σκοπιμότητας των βέλτιστων ενεργειακών λύσεων που έχουν εντοπιστεί και στη διασφάλιση ότι τα αποτελέσματα του σχεδιασμού δεν είναι μόνο οικονομικά αποδοτικά, αλλά και εφικτά και δίκαια στην πράξη. Η εφαρμογή της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» σε αυτό το στάδιο σημαίνει προσεκτική εξέταση του τρόπου με τον οποίο τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης μπορούν να προσφέρουν πιο περιεκτικά και τοπικά επωφελή αποτελέσματα.
Εργαλείο Πολυκριτηριακής Ανάλυσης Αποφάσεων (MCDA)
Αυτό το εργαλείο Excel είναι χρήσιμο για τους υπεύθυνους ενεργειακού σχεδιασμού καθώς διευκολύνει την ιεράρχηση των διαφόρων λύσεων ενεργειακής απόδοσης που έχουν στη διάθεσή τους υποστηρίζοντας σε τελική φάση τη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
Το εργαλείο επιτρέπει στους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό και στους εμπλεκόμενους φορείς να εξάγουν συγκεντρωτικές βαθμολογίες και κατατάξεις, ιεραρχώντας έτσι τις περισσότερο εφικτές ενεργειακές επιλογές για την περιφέρεια.
Ειδικότερα, η χρήση του εργαλείου επιτρέπει την επιλογή κριτηρίων και την αξιολόγηση των κριτηρίων αυτών με βάση διάφορους παράγοντες, όπως η περιβαλλοντική βιωσιμότητα, η κοινωνική ισότητα και η οικονομική σκοπιμότητα. Τα ενδιαφερόμενα μέρη ή/και οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό μπορούν στη συνέχεια να βαθμολογήσουν τα κριτήρια που έχουν θέσει προκειμένου να αξιολογήσουν κάθε λύση ενεργειακής απόδοσης, βοηθώντας στην ποιοτική αξιολόγηση. Επιπλέον, το εργαλείο βοηθά επίσης τους υπεύθυνους για τη λήψη αποφάσεων στην ποσοτικοποίηση των ποιοτικών επιλογών που έχουν στη διάθεσή τους κατά την αξιολόγηση των λύσεων ενεργειακής απόδοσης.
Στη συνέχεια, μέσα από το εργαλείο αξιολογούνται ποσοτικά, μέσα από τη βαθμολογία που προκύπτει από την εφαρμογή του, οι λύσεις ενεργειακής απόδοσης και οι επιπτώσεις τους προκειμένου να ακολουθηθεί μια περισσότερο τεκμηριωμένη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
Εργαλείο Πολυκριτηριακής Ανάλυσης Αποφάσεων (MCDA) Download
Οι σχεδιαστές θα πρέπει να αξιολογήσουν τις διανεμητικές επιπτώσεις των ενεργειακών λύσεων σε διάφορες ομάδες της περιοχής, όπως οι κάτοικοι, οι επιχειρήσεις και οι ευάλωτοι πληθυσμοί. Η αξιολόγηση αυτή θα πρέπει να εξετάζει παράγοντες όπως η πρόσβαση στην ενέργεια, η οικονομική προσιτότητα και η πιθανή δημιουργία ή εκτόπιση θέσεων εργασίας. Ο εντοπισμός πιθανών ανισοτήτων θα βοηθήσει να διασφαλιστεί ότι το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο θα τις αντιμετωπίσει και θα προωθήσει την κοινωνική ισότητα.
Συνολικά, το βήμα αυτό βοηθά τους σχεδιαστές να κατανοήσουν και να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις της κατανομής και να διασφαλίσουν ότι η ενεργειακή μετάβαση είναι χωρίς αποκλεισμούς, κοινωνικά δίκαιη και υποστηρίζεται ευρέως από την κοινότητα, ενισχύοντας τη νομιμότητα και την ανθεκτικότητα του περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου.
Πρόσθετο υλικό
Οι σχεδιαστές θα πρέπει να αξιολογούν τη διαθεσιμότητα και την ωριμότητα των αλυσίδων εφοδιασμού για τις προτεινόμενες ενεργειακές τεχνολογίες και λύσεις. Αυτό περιλαμβάνει την αξιολόγηση της τοπικής και περιφερειακής διαθεσιμότητας του απαραίτητου εξοπλισμού, των υλικών και των υπηρεσιών, καθώς και του βαθμού τεχνολογικής ωριμότητας και ετοιμότητας της αγοράς.
Η κατανόηση του τοπίου της αλυσίδας εφοδιασμού θα βοηθήσει τους σχεδιαστές να εντοπίσουν πιθανά σημεία συμφόρησης, κινδύνους και ευκαιρίες και να ενημερώσουν για την επιλογή και την ιεράρχηση των ενεργειακών επιλογών. Τελικά, αυτή η γνώση θα πρέπει να υποστηρίξει πιο ρεαλιστικές και σταδιακές στρατηγικές υλοποίησης, διασφαλίζοντας ότι οι επιλεγμένες λύσεις είναι όχι μόνο οικονομικά αποδοτικές αλλά και ότι παραδίδονται εντός των προγραμματισμένων χρονοδιαγραμμάτων.
Πρόσθετο υλικό
Εκτός από τις εκτιμήσεις για την αλυσίδα εφοδιασμού, οι σχεδιαστές θα πρέπει να αξιολογήσουν την υπάρχουσα και τη μελλοντική ικανότητα του εργατικού δυναμικού για την εφαρμογή των προτεινόμενων ενεργειακών λύσεων.
Αυτό περιλαμβάνει την αξιολόγηση της διαθεσιμότητας ειδικευμένου εργατικού δυναμικού, της τοπικής/περιφερειακής προσβασιμότητας σε ειδικευμένους πόρους, των κενών στην τεχνική εμπειρογνωμοσύνη και της ανάγκης για προγράμματα κατάρτισης και ανάπτυξης ικανοτήτων.
Η διασφάλιση ότι το περιφερειακό εργατικό δυναμικό διαθέτει τις απαραίτητες δεξιότητες και την τεχνογνωσία για την υποστήριξη των επιλεγμένων ενεργειακών λύσεων θα είναι ζωτικής σημασίας για την έγκαιρη, δίκαιη και αποτελεσματική υλοποίηση του περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου.
Καλές πρακτικές/Success stories
Αξιολόγηση του εργατικού δυναμικού σχετικά με την καθαρή θερμότητα και ενεργειακή απόδοση
Τέλος, οι σχεδιαστές θα πρέπει να οργανώσουν διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη για να συγκεντρώσουν σχόλια σχετικά με τις βασικές πτυχές του περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου, να εξετάσουν τις διάφορες ενεργειακές λύσεις και να κερδίσουν την αποδοχή του κοινού.
Στις διαβουλεύσεις αυτές θα πρέπει να συμμετέχει ένα ευρύ φάσμα ενδιαφερομένων μερών, για παράδειγμα επιχειρήσεις, τοπικές αρχές και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη (συμπεριλαμβανομένου του κοινού, εφόσον κρίνεται σκόπιμο). Οι διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη μπορούν να λάβουν διάφορες μορφές, όπως εργαστήρια, ομάδες εστίασης, ηλεκτρονικές έρευνες και συναντήσεις.
Οι στόχοι των διαβουλεύσεων με τα ενδιαφερόμενα μέρη θα πρέπει να είναι οι εξής:
Η αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση» θα πρέπει να κοινοποιηθεί σαφώς ως κατευθυντήρια προτεραιότητα της διαδικασίας σχεδιασμού, επιτρέποντας έτσι την ουσιαστική ανατροφοδότηση των ενδιαφερόμενων φορέων κατά τη διάρκεια αυτών των συνεδριάσεων διαβούλευσης.
Πρόσθετο υλικό
Το στάδιο αυτό επικεντρώνεται στην επιλογή συγκεκριμένων δράσεων και στη διαμόρφωση ενός στιβαρού περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου, με βάση τον δυνητικό αντίκτυπο, τη σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας, τα καθαρά οφέλη, τις διανεμητικές επιπτώσεις και την ευθυγράμμιση με τις προτεραιότητες των ενδιαφερομένων μερών για τις βέλτιστες ενεργειακές λύσεις. Το σχέδιο θα πρέπει να είναι σύμφωνο με την αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση».
Σε αυτό το βήμα, οι σχεδιαστές θα πρέπει να ιεραρχήσουν και να επιλέξουν τις ενεργειακές λύσεις/παρεμβάσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις πιθανές πολλαπλές επιπτώσεις τους, τη σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας, την πρακτική σκοπιμότητα και την ευθυγράμμιση με τις προτεραιότητες των διαφόρων ενδιαφερομένων. Η διαδικασία ιεράρχησης θα πρέπει να ευθυγραμμίζεται με την αρχή «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση». Ως εκ τούτου, οι υπεύθυνοι σχεδιασμού θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης εξετάζονται πλήρως και δίδεται προτεραιότητα όπου προσφέρουν ίση ή μεγαλύτερη αξία από τις εναλλακτικές λύσεις από την πλευρά της προσφοράς.
Στη συνέχεια, θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα υγιές σχέδιο που θα καθορίζει σαφώς τις βραχυπρόθεσμες, μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες δράσεις/παρεμβάσεις. Για κάθε δράση θα πρέπει να περιγράφονται το πεδίο εφαρμογής, οι υπεύθυνοι/συμβαλλόμενοι φορείς, τα χρονοδιαγράμματα, το εκτιμώμενο κόστος υλοποίησης, οι αναμενόμενες επιπτώσεις, οι απαιτούμενοι πόροι και οι πιθανές πηγές/μηχανισμοί χρηματοδότησης. Κατά την εξέταση των αρμοδιοτήτων, θα πρέπει να προσδιορίζεται με σαφήνεια το πρόσωπο/ο φορέας που είναι υπεύθυνος για την υλοποίηση κάθε δράσης. Ο ορισμός ενός προσώπου/φορέα υπεύθυνου για την ενσωμάτωση της αρχής «Προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση» στο σχέδιο και τη διασφάλιση ότι αυτή λαμβάνεται υπόψη κατά την υλοποίηση των δράσεων θα μπορούσε επίσης να είναι επωφελής. Επιπλέον, το σχέδιο θα πρέπει να εξετάζει προσεκτικά τους περιφερειακούς/τοπικούς στόχους που έχουν τεθεί και να διασφαλίζει ότι αυτοί μπορούν να επιτευχθούν μέσω της εφαρμογής των δράσεων. Θα πρέπει επίσης να προσδιοριστούν έργα επίδειξης, δηλαδή έργα που αντιμετωπίζουν συγκεκριμένες προκλήσεις ή ευκαιρίες στην περιοχή, τα οποία μπορούν να αναδείξουν τη σκοπιμότητα και τα οφέλη καινοτόμων ενεργειακών τεχνολογιών ή προσεγγίσεων και να προσφέρουν πολύτιμες εμπειρίες μάθησης στην τοπική κοινότητα. Αυτά μπορούν να συμβάλουν στην οικοδόμηση δημόσιας υποστήριξης, στην προσέλκυση επενδύσεων και στην τόνωση των τοπικών αγορών για νέες ενεργειακές λύσεις.
Η αρχή «Προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση» θα πρέπει να εφαρμόζεται στο σχεδιασμό, την πολιτική και τις σημαντικές επενδυτικές αποφάσεις όχι μόνο στον ενεργειακό τομέα αλλά και σε μη ενεργειακούς τομείς με σημαντικό αντίκτυπο στην κατανάλωση ενέργειας.
Εργαλείο Πολυκριτηριακής Ανάλυσης Αποφάσεων (MCDA)
Αυτό το εργαλείο Excel είναι χρήσιμο για τους υπεύθυνους ενεργειακού σχεδιασμού καθώς διευκολύνει την ιεράρχηση των διαφόρων λύσεων ενεργειακής απόδοσης που έχουν στη διάθεσή τους υποστηρίζοντας σε τελική φάση τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Το εργαλείο επιτρέπει στους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό και στους εμπλεκόμενους φορείς να εξάγουν συγκεντρωτικές βαθμολογίες και κατατάξεις, ιεραρχώντας έτσι τις περισσότερο εφικτές ενεργειακές επιλογές για την περιφέρεια. Ειδικότερα, η χρήση του εργαλείου επιτρέπει την επιλογή κριτηρίων και την αξιολόγηση των κριτηρίων αυτών με βάση διάφορους παράγοντες, όπως η περιβαλλοντική βιωσιμότητα, η κοινωνική ισότητα και η οικονομική σκοπιμότητα. Τα ενδιαφερόμενα μέρη ή/και οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό μπορούν στη συνέχεια να βαθμολογήσουν τα κριτήρια που έχουν θέσει προκειμένου να αξιολογήσουν κάθε λύση ενεργειακής απόδοσης, βοηθώντας στην ποιοτική αξιολόγηση. Επιπλέον, το εργαλείο βοηθά επίσης τους υπεύθυνους για τη λήψη αποφάσεων στην ποσοτικοποίηση των ποιοτικών επιλογών που έχουν στη διάθεσή τους κατά την αξιολόγηση των λύσεων ενεργειακής απόδοσης. Στη συνέχεια, μέσα από το εργαλείο αξιολογούνται ποσοτικά, μέσα από τη βαθμολογία που προκύπτει από την εφαρμογή του, οι λύσεις ενεργειακής απόδοσης και οι επιπτώσεις τους προκειμένου να ακολουθηθεί μια περισσότερο τεκμηριωμένη διαδικασία λήψης αποφάσεων.
Εργαλείο Πολυκριτηριακής Ανάλυσης Αποφάσεων (MCDA) Download
Additional resources
Οι υπεύθυνοι για τον περιφερειακό σχεδιασμό θα πρέπει να δημιουργήσουν ισχυρά συστήματα παρακολούθησης και αξιολόγησης για την παρακολούθηση της προόδου της εφαρμογής του περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου και την αξιολόγηση της συμβολής του σε σχέση με τους προκαθορισμένους στόχους.
Τα συστήματα αυτά θα πρέπει να περιλαμβάνουν τη συλλογή δεδομένων, την ανάλυση και υποβολή εκθέσεων σχετικά με βασικούς δείκτες επιδόσεων, όπως η κατανάλωση ενέργειας, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, η παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και οι βελτιώσεις της ενεργειακής απόδοσης. Η διαδικασία παρακολούθησης και αξιολόγησης θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει περιοδικές επισκοπήσεις και αξιολογήσεις συγκεκριμένων έργων και δράσεων για τον εντοπισμό προκλήσεων, επιτυχιών και διδαγμάτων.
Εργαλείο για την Παρακολούθηση της πορείας Υλοποίησης του Περιφερειακού Σχεδίου
Το εργαλείο αυτό μπορεί να βοηθήσει τους υπεύθυνους για τον περιφερειακό σχεδιασμό στην παρακολούθηση της εφαρμογής των δράσεων/παρεμβάσεων που συμπεριλήφθηκαν στο περιφερειακό σχέδιο για την ενέργεια. Μπορεί να διευκολύνει στους χρήστες του να υποβάλουν εκθέσεις σχετικά με την πρόοδο και τον αντίκτυπο των δράσεων που υλοποιούνται, καθώς και να αξιολογήσουν την αποτελεσματικότητά τους.
Εργαλείο για την Παρακολούθηση της πορείας Υλοποίησης του Περιφερειακού Σχεδίου Download
Το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο θα πρέπει να τεθεί σε δημόσια διαβούλευση για να συγκεντρωθούν σχόλια από τους ενδιαφερόμενους φορείς και τους πολίτες, προκειμένου να εξασφαλιστεί η αποδοχή και η συμμετοχή του κοινού. Το κοινό θα πρέπει επίσης να ενημερωθεί για τη σημασία της ενσωμάτωσης της αρχής « προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση» και για τον στόχο της περιφερειακής/τοπικής αρχής να δώσει προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση έναντι των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας/προμήθεια ενέργειας. Αφού εξεταστούν διεξοδικά τα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης, το σχέδιο θα πρέπει να οριστικοποιηθεί και να δημοσιευθεί.
Πρόσθετο υλικό
Καλές πρακτικές/Success Stories
Overall Stage material
Το όγδοο Στάδιο Υλοποίησης επικεντρώνεται στην εφαρμογή του περιφερειακού ενεργειακού σχεδίου, στην παρακολούθηση της προόδου υλοποίησής του, καθώς και στην περιοδική επανεξέταση και επικαιροποίησή του.
Για κάθε δράση/λύση που ενσωματώνεται στο σχέδιο, θα πρέπει να αναπτυχθεί λεπτομερές σχέδιο εφαρμογής που να περιγράφει συγκεκριμένα βήματα, να κατανέμει πόρους, ρόλους και αρμοδιότητες των διαφόρων ενδιαφερομένων, καθώς και να καθορίζει λεπτομερώς δραστηριότητες, χρονοδιαγράμματα και βασικά ορόσημα. Ο στιβαρός σχεδιασμός διασφαλίζει ότι κάθε μέτρο είναι εφαρμόσιμο, παρακολουθήσιμο και ευθυγραμμισμένο με τους γενικούς στόχους της ενεργειακής στρατηγικής.
Η εξασφάλιση χρηματοδότησης είναι επίσης ζωτικής σημασίας για την υλοποίηση δράσεων και έργων. Ως εκ τούτου, οι σχεδιαστές θα πρέπει να διερευνήσουν ένα φάσμα πηγών χρηματοδότησης, όπως δημόσια κονδύλια, ιδιωτικές επενδύσεις, επιχορηγήσεις και δάνεια, και να προσδιορίσουν τις καταλληλότερες επιλογές για κάθε δράση και έργο, με βάση την κλίμακα, το πεδίο εφαρμογής και το προφίλ κινδύνου.
Σύμφωνα με την αρχή «Προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση», οι υπεύθυνοι σχεδιασμού θα πρέπει να δίνουν προτεραιότητα και να μειώνουν το ρίσκο των επενδύσεων σε μέτρα ενεργειακής απόδοσης, πολλά από τα οποία προσφέρουν υψηλή κοινωνική αξία. Ως εκ τούτου, τα σχέδια υλοποίησης θα πρέπει να αντιμετωπίζουν πιθανά εμπόδια και κινδύνους, συμπεριλαμβανομένων των τεχνικών, οικονομικών, ρυθμιστικών και κοινωνικών, και να προτείνουν μέτρα μετριασμού για τη διασφάλιση της επιτυχούς υλοποίησης και του μακροπρόθεσμου αντικτύπου.
Πρόσθετο υλικό
Για την επιτυχή υλοποίηση δράσεων και έργων βιώσιμης ενέργειας, οι υπεύθυνοι σχεδιασμού θα πρέπει να δημιουργήσουν συνεργασίες με τους βασικούς ενδιαφερόμενους φορείς. Σε αυτούς μπορεί να περιλαμβάνονται επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας, επιχειρήσεις, ερευνητικά ιδρύματα, μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί και άλλοι σχετικοί φορείς. Οι συμπράξεις μπορούν να συμβάλουν στη μόχλευση πόρων, εμπειρογνωμοσύνης και δικτύων για την υποστήριξη της υλοποίησης του έργου, καθώς και στη διευκόλυνση της ανταλλαγής γνώσεων και της συνεργασίας μεταξύ των ενδιαφερομένων.
Επιπλέον, οι συμπράξεις μπορούν να επιτρέψουν συνεισφορές σε είδος, όπως γη, εμπειρογνωμοσύνη ή εξοπλισμό από τα ενδιαφερόμενα μέρη, και να προωθήσουν την καινοτομία μέσω της κοινής μάθησης και της ανταλλαγής γνώσεων για την υποστήριξη της υλοποίησης του έργου.
Οι σχεδιαστές θα πρέπει να εμπλέκουν ιδιαίτερα εταίρους που μπορούν να παρέχουν λύσεις ενεργειακής απόδοσης, όπως τοπικούς εργολάβους, εταιρείες παροχής ενεργειακών υπηρεσιών (ESCO) και παρόχους επαγγελματικής κατάρτισης, για να ενισχύσουν τον τοπικό αντίκτυπο και να οικοδομήσουν μακροπρόθεσμες ικανότητες.
Οι στρατηγικές συμπράξεις όχι μόνο αυξάνουν τη βιωσιμότητα των έργων, αλλά και ενισχύουν την ευθυγράμμιση μεταξύ τομέων και κλιμάκων, δημιουργώντας κοινή ιδιοκτησία για την περιφερειακή ενεργειακή μετάβαση και ενισχύοντας την ανθεκτικότητα και τη βιωσιμότητα των αποτελεσμάτων.
Πρόσθετο υλικό
Καθ' όλη τη διάρκεια της φάσης υλοποίησης, οι σχεδιαστές θα πρέπει να κοινοποιούν τις επιτυχίες στους ενδιαφερόμενους και το κοινό για να διατηρήσουν την υποστήριξη και τη δέσμευση. Οι τακτικές ενημερώσεις σχετικά με την πρόοδο στην υλοποίηση δράσεων και έργων βιώσιμης ενέργειας, καθώς και τις επιπτώσεις και τα απτά οφέλη τους (όπως η εξοικονόμηση κόστους, η μείωση των εκπομπών, η δημιουργία θέσεων εργασίας ή η βελτίωση της ποιότητας ζωής), μπορούν να συμβάλουν στην οικοδόμηση της εμπιστοσύνης και του ενθουσιασμού του κοινού για το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο.
Οι προσπάθειες επικοινωνίας θα πρέπει να είναι προσαρμοσμένες ώστε να προσεγγίζουν ποικίλα ακροατήρια και μπορεί να περιλαμβάνουν δελτία τύπου, ενημερωτικά δελτία, εκστρατείες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κοινοτικές εκδηλώσεις και στοχευμένες ενημερώσεις. Η ανάδειξη των επιτυχιών, ιδίως εκείνων που προκύπτουν από μέτρα ενεργειακής απόδοσης, μπορεί να καταδείξει την πρακτική αξία της αρχής «Πρώτα η ενεργειακή απόδοση».
Καλές πρακτικές/Success Stories
Τέλος, το περιφερειακό ενεργειακό σχέδιο θα πρέπει να επανεξετάζεται και να επικαιροποιείται περιοδικά, ώστε να διασφαλίζεται ότι παραμένει συναφές και ανταποκρίνεται στις εξελισσόμενες περιφερειακές ανάγκες και συνθήκες. Η διαδικασία αναθεώρησης θα πρέπει να εξετάζει προσεκτικά τα αποτελέσματα της συνολικής αξιολόγησης της προόδου του σχεδίου όσον αφορά την επίτευξη των στόχων και των σκοπών του, την αποτελεσματικότητα συγκεκριμένων δράσεων/έργων και τα διδάγματα που αντλήθηκαν από αυτά. Θα πρέπει επίσης να λάβει υπόψη το μεταβαλλόμενο ενεργειακό τοπίο, τις τεχνολογικές εξελίξεις και τις προτεραιότητες των ενδιαφερομένων μερών. Η συνεκτίμηση της αρχής «Προτεραιότητα στην ενεργειακή απόδοση» κατά τη διαδικασία αναθεώρησης διασφαλίζει ότι οι λύσεις ενεργειακής απόδοσης συνεχίζουν να εξετάζονται καθώς το σύστημα εξελίσσεται, ιδίως όταν προκύπτουν νέες ευκαιρίες απόδοσης μέσω της καινοτομίας ή βελτιωμένων δεδομένων.
Με βάση τα αποτελέσματα της αναθεώρησης, οι σχεδιαστές θα πρέπει να προσδιορίσουν τομείς για βελτίωση και να αναθεωρήσουν το σχέδιο αναλόγως, συμπεριλαμβανομένης της αναθεώρησης των δράσεων και των έργων βιώσιμης ενέργειας, της προσαρμογής των στόχων και των σκοπών και της βελτίωσης των προσαρμοσμένων σχεδίων εφαρμογής.
Πρόσθετο υλικό
The REGIO1st Planning Framework
Χρήσιμοι σύνδεσμοι
Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, με κωδικό έργου 101076088. Οι απόψεις και οι γνώμες που αποτυπώνονται στο παρόν είναι αποκλειστικά και μόνο του/των συγγραφέα/ων και δεν αντικατοπτρίζουν κατ' ανάγκη τις απόψεις και τις γνώμες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Εκτελεστικού Οργανισμού για το Κλίμα, τις Υποδομές και το Περιβάλλον (CINEA). Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε η χορηγούσα αρχή μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνες γι' αυτές